Nhiều người bắt đầu tìm hiểu bảo hiểm nhân thọ với một câu hỏi rất quen thuộc: “Đóng bao nhiêu, sau này nhận lại bao nhiêu?”
Câu hỏi đó không sai. Nhưng nếu chỉ nhìn bảo hiểm nhân thọ bằng lời lãi, chúng ta rất dễ hiểu sai bản chất của nó. Bảo hiểm nhân thọ không sinh ra trước hết để làm giàu. Nó không phải là một kênh đầu tư để so sánh với chứng khoán, bất động sản, vàng hay gửi tiết kiệm. Nếu kỳ vọng bảo hiểm phải tạo ra lợi nhuận cao, người tham gia rất dễ thất vọng.
Bảo hiểm nhân thọ sinh ra để làm một việc khác: bảo vệ tài chính trước những rủi ro lớn trong cuộc đời.
Mỗi công cụ tài chính có một vai trò riêng
Trong một kế hoạch tài chính cá nhân, mỗi công cụ có một vai trò riêng. Tiết kiệm dùng cho những khoản chắc chắn sẽ cần, như chi tiêu dự phòng, học phí, mua sắm lớn hoặc những kế hoạch ngắn hạn. Đầu tư dùng để gia tăng tài sản trong dài hạn. Còn bảo hiểm dùng để xử lý những rủi ro lớn, bất ngờ và có thể làm đứt gãy toàn bộ kế hoạch tài chính của một gia đình.
Vì vậy, câu hỏi đúng không phải là: “Mua bảo hiểm thì lời bao nhiêu?”
Câu hỏi đúng hơn là: “Nếu biến cố xảy ra, gia đình có còn đứng vững được không?”
Rủi ro thật sự không chỉ là mất tiền
Một người có thể chăm chỉ làm việc, tiết kiệm đều đặn, đầu tư nghiêm túc và xây dựng tài sản trong nhiều năm. Khi mọi thứ thuận lợi, cuộc sống có vẻ rất ổn: mỗi tháng có thu nhập, có tiền trả nhà, có tiền nuôi con, có tiền chăm sóc cha mẹ, có tiền tích lũy cho tương lai.
Nhưng chỉ một biến cố lớn như bệnh nặng, tai nạn, mất khả năng lao động hoặc tử vong sớm cũng có thể làm mọi kế hoạch thay đổi. Khi đó, vấn đề không chỉ là mất một khoản tiền. Vấn đề lớn hơn là gia đình mất đi khả năng tạo ra tiền trong tương lai.
Đó mới là rủi ro thật sự.
Một tình huống thực tế
Hãy hình dung một gia đình trẻ đang trả góp nhà, có hai con nhỏ đang đi học, cha mẹ già cần chăm sóc và phần lớn chi phí sinh hoạt phụ thuộc vào thu nhập của một người trụ cột. Khi người trụ cột còn khỏe mạnh, gia đình vẫn có thể vận hành bình thường. Tiền ngân hàng vẫn trả đúng hạn. Học phí của con vẫn được chuẩn bị. Chi phí sinh hoạt vẫn được duy trì. Kế hoạch tiết kiệm và đầu tư vẫn tiếp tục.
Nhưng nếu ngày mai người trụ cột ấy không còn khả năng làm việc nữa, câu hỏi thật sự không còn là “bảo hiểm lời bao nhiêu”, mà là: gia đình này sẽ sống tiếp bằng gì?
Bảo hiểm nhân thọ chính là câu trả lời cho câu hỏi đó.
Bản chất: chuyển giao rủi ro
Về bản chất, bảo hiểm là một cách chuyển giao rủi ro. Thay vì để một gia đình tự gánh toàn bộ hậu quả tài chính của biến cố, người tham gia đóng một khoản phí định kỳ để chuyển một phần rủi ro đó sang công ty bảo hiểm. Khi rủi ro xảy ra theo đúng điều kiện hợp đồng, khoản tiền bảo hiểm được chi trả có thể trở thành nguồn tài chính giúp gia đình vượt qua giai đoạn khó khăn nhất.
Khoản tiền đó có thể giúp gia đình tiếp tục trả nợ, duy trì sinh hoạt, lo viện phí, chăm sóc con cái, phụng dưỡng cha mẹ hoặc giữ lại những tài sản đã tích lũy nhiều năm. Nó không làm một gia đình giàu lên ngay lập tức, nhưng có thể giúp gia đình đó không phải rơi vào cảnh bán nhà, vay nóng, rút hết tiết kiệm hoặc dừng việc học của con.
Bảo hiểm nhân thọ vì thế không chỉ bảo vệ người đứng tên trong hợp đồng. Sâu xa hơn, nó bảo vệ những người đang phụ thuộc vào thu nhập của người đó: vợ hoặc chồng, con cái, cha mẹ già, hoặc bất kỳ ai chưa thể tự chủ tài chính.
Kiếm tiền là một việc, giữ được tài sản trước biến cố lại là việc khác
Nhiều người rất giỏi kiếm tiền, nhưng lại chưa chú ý đủ đến việc bảo vệ tiền. Họ đầu tư, kinh doanh, mua tài sản, tích lũy từng chút một qua nhiều năm. Nhưng nếu một biến cố sức khỏe lớn xảy ra, số tiền tích lũy đó có thể bị tiêu hao rất nhanh. Một căn nhà có thể phải bán đi. Một khoản đầu tư có thể phải rút ra không đúng thời điểm. Một kế hoạch tài chính dài hạn có thể phải dừng lại chỉ vì gia đình không có lớp phòng vệ trước rủi ro.
Không phải ai cũng cần mua bằng mọi giá
Tất nhiên, bảo hiểm nhân thọ không phải thứ ai cũng phải mua bằng mọi giá. Một người còn độc thân, chưa có người phụ thuộc tài chính, chưa có thu nhập ổn định hoặc chưa có quỹ dự phòng cơ bản có thể cần ưu tiên những nền tảng tài chính khác trước. Bảo hiểm nên được mua đúng nhu cầu, đúng khả năng đóng phí và đúng mục tiêu bảo vệ, chứ không nên mua vì nể người quen, vì sợ bỏ lỡ, hoặc vì kỳ vọng làm giàu.
Nhưng với những người đã có gia đình, có con nhỏ, có cha mẹ cần chăm sóc, đang vay mua nhà, đang kinh doanh, hoặc là nguồn thu nhập chính của người khác, bảo hiểm nhân thọ là một công cụ rất đáng được xem xét nghiêm túc.
Bởi khi một người càng có nhiều trách nhiệm tài chính, rủi ro của họ không còn là chuyện cá nhân. Nếu họ gặp biến cố, người chịu ảnh hưởng không chỉ là họ, mà còn là cả gia đình phía sau.
Thời điểm tốt nhất để tham gia
Thời điểm tốt nhất để tham gia bảo hiểm thường là khi còn khỏe, còn có thu nhập và còn đủ điều kiện được bảo hiểm chấp nhận. Đây là điều nhiều người thường bỏ qua. Bảo hiểm không giống nhiều sản phẩm tài chính khác, cứ có tiền là mua được. Công ty bảo hiểm có quyền thẩm định sức khỏe, tăng phí, loại trừ một số quyền lợi hoặc từ chối bảo vệ nếu rủi ro đã quá cao.
Nói cách khác, bảo hiểm là thứ dễ mua nhất khi ta chưa cần đến nó, nhưng có thể rất khó mua, thậm chí không mua được nữa, khi ta thật sự cần.
Đặt bảo hiểm đúng vị trí trong hệ thống tài chính gia đình
Hiểu đúng về bảo hiểm nhân thọ giúp chúng ta ra quyết định tỉnh táo hơn. Đừng nhìn bảo hiểm như một cuộc so sánh lãi suất. Đừng mua bảo hiểm chỉ vì nghe nói sau này sẽ nhận lại nhiều tiền. Đừng xem nó như một khoản đầu tư thay thế cho chứng khoán, bất động sản hay gửi tiết kiệm.
Hãy nhìn bảo hiểm nhân thọ như một phần trong hệ thống tài chính của gia đình:
- Tiết kiệm giúp gia đình có tiền cho những việc đã biết trước
- Đầu tư giúp tài sản có cơ hội tăng trưởng
- Bảo hiểm giúp gia đình không bị sụp đổ khi điều không lường trước xảy ra
Bảo hiểm nhân thọ dùng để bảo vệ thu nhập, bảo vệ người thân, bảo vệ kế hoạch nuôi con, trả nợ, chăm sóc cha mẹ, bảo vệ tài sản đã tích lũy và giảm gánh nặng khi rủi ro lớn xảy ra.
Sau cùng, bảo hiểm nhân thọ không phải là câu chuyện “tôi nhận lại được bao nhiêu”. Nó là câu chuyện “gia đình tôi còn đứng vững được không nếu điều xấu nhất xảy ra”.
Bảo hiểm nhân thọ không phải để làm giàu. Nó dùng để giúp một gia đình không gục ngã về tài chính khi biến cố xảy ra.
- Có Thể Bạn Sẽ Chán Khi Tham Gia Bảo Hiểm Nhân Thọ Một Vài Năm
- Không Có Thời Gian Theo Dõi Thị Trường Mỗi Ngày Thì Đầu Tư Thế Nào?
- Có Tiền Nhàn Rỗi Nhưng Chưa Biết Để Đâu Trong Vài Năm Tới?
- ETF/Quỹ Mô Phỏng Chỉ Số Phù Hợp Với Ai?
- Hiểu Về Giá Trị Của Bảo Hiểm Nhân Thọ, Nhưng Thấy Chưa Vội Phải Tham Gia Ngay